175 jaar Sphinx:
De erfenis van Regout

In 2011 is het 175 jaar geleden dat Petrus Regout in Maastricht een fabriekje oprichtte dat gebruiksaardewerk maakte. Het bedrijf zou wereldwijd furore maken, en vooral bekend worden onder de naam Sphinx. Het was niet voor de eeuwigheid. Wat er van het ooit imposante Sphinx-Regout restte, sloot vorig jaar voorgoed haar deuren. De Finse eigenaar Sanitec vond de locatie te klein om nog rendabel te kunnen produceren. Daarmee kwam een einde aan een tijdperk. En hoewel de fabriek van de Maasoever is verdwenen, leven de producten nog altijd voort. Dat onder meer dankzij toedoen van de Vereniging Maastrichts Aardewerk (VMA), die samen met het Maastrichtse Centre Céramique een goed deel van de industriële Sphinx-erfenis veiligstelde en documenteerde. KGK sprak eind 2011 met VMA-voorzitter Hans Meulman over de cultureel/industriële erfenis van een van de eerste grootindustriëlen van ons land.    Maar Regout is meer dan de grondlegger van wereldberoemd aardewerk. Petrus Regout – sinds 1849 lid van de Eerste Kamer en inmiddels persoonlijk vriend van koning Willem II - werd vooral ook bekend vanwege zijn bikkelharde opstelling als grootindustrieel  tegenover zijn arbeiders.

De zonen van Petrus traden later als directeur in zijn voetsporen. De puissant rijke Regoutfamilie leefde op grote voet, terwijl de arbeiders onder miserabele omstandigheden moesten leven. De situatie in de fabrieken kwam uitgebreid aan de orde tijdens een parlementaire enquête naar de ‘toestand in fabrieken en werkplaatsen’, gehouden op initiatief van een kamerlid H. Goeman Borgesius. Tijdens de zittingen - die plaatsvonden in 1886 en 1887 - werden interviews gehouden met zowel werknemers als de directie, die inmiddels in handen was van de zonen van Petrus, die inmiddels in 1878 in Meersen was overleden. Tijdens de enquête kwamen de bizarre werkomstandigheden in de fabriek uitgebreid voor het voetlicht. Vooral de verhoren met de Regout’s zorgden voor landelijke verontwaardiging, vooral bij de vakbonden. Het werk van de commissie werd uiteindleijk voortgezet door een Staatscommissie. De Arbeidswet van 1890 beperkte kinder- en vrouwenarbeid en stelde de Arbeidsinspectie in, die naleving van de wet kon controleren. In 1895 volgde onder meer de Veiligheidswet, die bepalingen bevatte over de veiligheid in fabrieken.
(KGK 4 2011)
Het hele verslag van de enquête is te vinden op de site van  de digitale bibliotheek voor Nederlandse letteren, DBNL.  

(www.dbnl.org).

IF(JECerS) = MAX  AND  II(JECerS) = MAX  →  JECerS = #1

De Impact Factor (IF) van de Journal of the European Ceramic Society (JECerS), bedraagt 2,574 voor 2010 (2,090 in 2009) en daarmee staat zij als nummer 1 in de categorie Materials Science – Ceramics. Ze wordt op de voet gevolgd door de Journal of the American Ceramic Society  (JACerS) met een IF van 2,167 (1,943 in 2009). Ook de Immediacy Index (II) is voor de JECerS het hoogst van alle keramische tijdschriften. De JACerS is met meer dan 29.000 verwijzingen nog wel vaker geciteerd dan de JECerS.(september 2011)
Download hele bericht

Expert III-systeem voor ovenoptimalisatie
(Hans Marks, Coen van Mosseveld)
Deel 1: TCKI heeft in afstemming met TNO, in opdracht van KNB en SenterNovem, onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om het energieverbruik van tunnelovens te minimaliseren bij sterk wisselende ovenproducties. Productiewisselingen zoals bijvoorbeeld productsoort-wisseling en schuiftempowisselingen blijken een negatieve invloed te hebben op het oven-energieverbruik per ton product. In de meest ideale vorm zou de oven voortdurend opnieuw moeten worden ingeregeld bij wisselingen. Dit blijkt in de praktijk niet alleen tijdrovend en risicovol te zijn, maar ook zeer complex. Dit is een belangrijke reden waarom in de praktijk dit slechts beperkt (of veelal helemaal niet) gebeurt, met een hoger energieverbruik als gevolg. (KGK 1 2010)
Download deel 1

Deel 2: Dit artikel begint met een uitleg wat de oven procesgrootheid ‘Rookgas APR’ inhoudt en hoe deze zich gedraagt in relatie tot het oventempo. In het daarop volgende gedeelte wordt uitgelegd op welke manier de rookgas-APR kan worden gebruikt om het aardgasverbruik van de tunneloven te optimaliseren. Deel 2 eindigt met een beschrijving van een Expert III-regelstrategie en de mogelijkheden voor energiebesparing. (KGK 2 2010)
Download deel 2


Nieuwe techniek van drukmeting in vormband baksteenpers
TCKI heeft een nieuwe meettechniek ontwikkeld voor het bepalen van het drukverloop tijdens vormgevingsprocessen voor keramische producten. Hierbij wordt gebruik gemaakt van speciale, snelle druksensoren, geschikt om drukken te meten in kleimassa’s. Hierbij kunnen tot 1000 deelmetingen per seconde worden geregistreerd met behulp van een data-acquisitiesysteem. (KGK 4, 2008)
Download uitgebreid artikel (PDF)


Consequences of using additives for reducing the amount of mixing water needed in the heavy clay ceramic industry.
Considerations related to energy savings and technical production aspects.
Paper by Hans Marks and Hans van Wijck, Stichting Technisch Centrum voor de Keramische Industrie (TCKI), Ede, The Netherlands. (KGK 1, 2008)
Download translation in English (PDF)


Keramische membranen,
hoekstenen voor een duurzame samenleving

Dat vindt prof. Arian Nijmeijer, die half december 2007 zijn intree rede hield als hoogleraar Keramische Membranen aan de Universiteit Twente. Hij verwacht dat keramische membranen binnen afzienbare tijd veel processen in de chemie en petrochemie een stuk efficiënter zullen maken en de weg zullen openen tot een volledig CO₂-vrije elektriciteitsproductie. (KGK 1, 2008)
Download intreerede (PDF)






Consequences of using additives for reducing the firing temperature in the heavy clay ceramic industry.
Paper by Hans Marks and Hans van Wijck, Stichting Technisch Centrum voor de Keramische Industrie (TCKI), Ede, The Netherlands. (KGK 2, 2008)
Download translation in English (PDF)